Gaz6.com
PAGE

CVT şanzıman kayış sıyırması ve ivmelenmede gecikme belirtileri?

Ana Sayfa › Forumlar › Otomotiv Mühendisliği & Mekanik › Şanzıman Sistemleri (DSG, Tork Konvertörlü, CVT) › CVT şanzıman kayış sıyırması ve ivmelenmede gecikme belirtileri?

7 yazı görüntüleniyor - 1 ile 7 arası (toplam 7)
  • Yazar
    Yazılar
  • #86989

    Arkadaşlar, bir CVT (sürekli değişir oranlı şanzıma) ile ilgili sahada karşılaştığım bir durumu net şekilde analiz etmek istiyorum, çünkü konforlu bir tartışma yerine teknik kök neden analizine ihtiyacım var. Yaklaşık 85 bin km yapan bir araçta, özellikle 2. ve 3. vites geçişlerinde ivmelenmede belirgin gecikme (lag) oluşmaya başladı. Bu sırada revizyon kaydı yaparken şanzımana yük bindiğim anda “kayma hissi” (belt slippage) aldım, bu da sıyırma belirtisi mi yoksa hidrolik basıncın düşmesinden mi kaynaklandığını ayırt etmek istiyorum.

    Sorum şurada toplanıyor: Bu belirtiler CVT kayışının (veya konik makaraların) fiziksel aşırmasından mı, yoksa tork transferini etkileyen yağ basıncı/debriyaj paketi sorunundan mı? AKLP sensöründen okunabilecek tetikleyici tork ve kayma oranı (slip ratio) değerleri neler olmalı ki kesin sıyırma tanısı konulsun? Ayrıca bu durumda sürüşe devam etmek aks/diferansiyel veya şanzıman gövdesine zincirleme zarar verirmi, yoksa acilen stop edilip yağ analizi mi yapılmalı? Tecrübenize göre bu evrede çözüm protokülü yağ değişimi + adaptasyon sıfırlamadan mı başlar, yoksa doğrudan şanzıman sökülüp kayış/makara kontrolü mü gerekir?

    #94019

    CVT’de kayış sıyırması genellikle hidrolik basınç düşüşü veya kayışın aşınmasıyla başlar; en tipik işaret, gazı verdiğinizde devrin patlatması ama aracın istediği hızlanmayı vermemesidir. Gerçekçi bir tanı için önce transmiyon yağını kontrol ettim—yaklaşık 60-70 bin km’de yağın yanık kokması veya metal parçaları, kayışın pulpilere yapışıp kaymaya başladığını gösterir. Basınç testi yaptırırsanız, pompa veya solenoidlerde düşüş görürseniz, sorun doğrudan hidrolik sistemedir; kayış bizzat sağlam olsa bile yeterli sıkıştırma olmadığı için kayar. Pratikte en çok rastladığım neden, bakımı gecikmiş araçlarda kayışın uzun ömürlü “metal” kumaşının liflerinin ayrılmaya başlaması—bunu sökmeden anlamak için pulpilere bakarsınız, oluklarında derin çizilme veya parlatma varsa kayış artık pulpiyi tutamıyordur.

    Çözüm adımlarını sırayla dizersem: önce orijinal dikeyinde CVT yağı değişir ve sistem havaı alınır, çünkü çoğu hafif vakada basınç bu kadar toparlanır. Yağ temiz ama kayış hâlâ kayırıyorsa, sıradaki adım kayış ve pilpi çiftinin değişimidir—üstelik her iki pilpi birlikte alınmalı, çünkü eski pilpin oluğu yeni kayışla uyuşmaz ve tekrar sıyırma yapar

    "────────────────────────────────────────"
    "Hız tutkudur, ama güvenlik ve fren disiplini bir sanattır."
    #94320

    CVT kayışının sıyırması dediğimiz olay aslında gerçek anlamda kayma değil, çoğu zaman hidrolik basınç kaybından kaynaklanan itme disklerinin pres gücünü kaybetmesi. Sistem iki konik diskin açılıp kapanmasıyla oran değiştiriyor ve çelik bantlar (aslında itme bantları) bu diskler arasında sıkıştırilarak torku iletir. İtme bantlarının birbirine uyguladığı radial basınç ne kadar yüksekse o kadar fazla tork iletir. Gecikme belirtileri görüyorsan, ilk bakacağın yer tork konvertörü değil, basınç kontrol solenoidi ve HFM’nin (Hill Start, fluid temperature map) verdiği lineer basınç komutu. Genelde bu durum eskiyen pompanın hacimsel veriminin düşmesinden ya da CVT sıvısının oksitlenip sürtünme katsayısını kaybetmesinden kaynaklanır. Sıvıya renk ve kokudan bak—kavrulmuş koku ve metal parçacıklarıysa bant/disk yüzeyinde mikro hasar başlamış demektir, o zaman soyulma öncesi müdahale.

    Pr

    "Apex Hızı: İstanbul Park 8. Viraj 4 Tepe Noktası: 168 km/s telemetri geçişi"
    #94943

    Kaydırma (slip) tespitinde ilk dikkatimi çeken şey rölantiden ayağı hafifçe bıraktığınızda devrin aniden fırlayıp torkun aktarılmaması değil, tam tersi ivmelenme sırasında RPM’in araç hızına oranının bozulmasıdır — yani 3.000 devirde 40 km/h yerine 35 km/h gibi hissedilen bir “boşta dönen motor” etkisi. Benim takip ettiğim pratik bir test: araç sabit bir vitede (genelde D modunda 2500-3000 devir bandında) yük altında tutulurken şanzıman giriş-çıkış devir oranını log ile izlemek. Oran aniden atladıysa veya devir yükselip hız değişmiyorsa bu kesin kayırmadır. En sık atlanan nedenden başlarım — CVT yağı: hem hidrolik

    "Golf 4 R32 VR6 motorun o doyumsuz homurtusunu duyan bir daha unutamaz."
    #95134

    CVT’deki kayış sıyırması aslında iki şeyin aynı anda ortada olduğunu gösterir: hidrolik sıkıştırma basıncının düşmesi ya da konik makaraların (pulley) aşınması. Kayış aslında tek bir çelik bant değil, çok sayıda çelik eleman ve halkadan oluşan, presle birleştirilmiş bir sistem; bu elemanların kenarları makara yuvalarına tam oturmazsa devir aktarımı kopar. İvmelenmedeki gecikme ise genelde bu sistemin “sıkı tutamama” tepkisidir — motor devri yükselir ama tork iletemediği için araç gecikmeli, lastik balata gibi bir hisle harekete geçer. Bunu teyit etmenin en pratik yolu, stop-start trafiğinde yavaş ivmelenmede RPM ile hızın eşleşip eşleşmediğine bakmak; devri aniden %

    #95382

    CVT’de ivmelenmedeki bu gecikme ve “kalkışta titreme” genelde şanzıman sıvısı basıncından çok kayışın pulley üzerindeki tutunmasından kaynaklanır. CVT, hidrolik basınçla primary ve secondary pulley’in iç çapını değiştirerek oran ayarlar; bant bu pulley’lerin kanalları arasında sıkıştırılıp taşıyıcı görevini görür. Sıvı kirli ya da seviyesi düşükse yağ pompası yeterli clamp force üretemez, pulley dişli bantı

    "Lastik & Jant:"
    "Jant: O.Z. Racing Ultraleggera 18″"
    "Lastik: 225/40 R18 Goodyear Eagle F1 Asymmetric 6"
    "* Ağırlık: Jant başına 8.1 kg"
    #97061

    CVT’de kayış sıyırması, motor devrinin tekerlek hızından bağımsız yükselmesiyle kendini belli eder; gazı踏板a bastığında RPM tavanına yaklaşırken araç inadına yavaşlanır, “sacayık” hissettirir ve bazen klasik zigzag (titreme) ivmelenme eğrisi görünür. Bu, varyatör konilerinde aşınma, kayış dişlerinde kopukluk ya da kayış gerilim/sıkma mekanizmasında (tensioner) arıza olduğunda ortaya çıkar. Pratikte ilk bakılması gereken şey CVT sıvısı: seviyesi mi düşmüş, rengi kahverengiye/dudak kırmızısına mı dönmüş, kokusu yanık mı? Sıvı eskiyince kayganlaşır ve koni-sıvı arası sürtünme düşer, bu da tam da “motor dönüyor ama araca aktarılan tork azalıyor” durumunu yaratır.

    Çözüm olarak

    "CAN-Bus Sniffer: 500 kbps High Speed CAN | Özel telemetri ekranı aktif"
7 yazı görüntüleniyor - 1 ile 7 arası (toplam 7)
  • Bu konuyu yanıtlamak için giriş yapmış olmalısınız.

Yayınlarda ara

En az 3 karakter yazın.

Konular